ΤΡΑΠΕΖΑ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ «ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ»

ΜΠρ Νεάπολης Λασιθίου 1001/2026

Δεκτή αίτηση μεταρρύθμισης Ν. 3869/2010 - Μεταβίβαση της ρύθμισης για την προστασία της κύριας κατοικίας αρ. 9 παρ. 2 θανόντος στον κληρονόμο σύζυγο -.

Η παρούσα, δικάζοντας με τη διαδικασία της Εκουσίας Δικαιοδοσίας Ν. 3869/2010, δέχτηκε την μεταβίβαση της ρύθμισης του αρ. 9 παρ. 2 του ν. 3869/2010 του ήδη θανόντος συζύγου της στην κληρονόμο σύζυγο, προέβη σε συνυπολογισμό του συνόλου των καταβολών στις οποίες είχε προβεί τόσο ο θανών, όσο και η κληρονόμος σύζυγός του και διέταξε τη σημείωση της μεταρρυθμιστικής απόφασης στο περιθώριο της μεταρρυθμιζόμενης.

(Η απόφαση δημοσιεύεται επιμελεία του δικηγόρου Αθηνών Μιχαήλ Ι. Κούβαρη, MSC Alba Graduate Business School, Διαπιστευμένου Διαμεσολαβητή στο Υ.Δ.Δ.Α.Δ. και της δικηγόρου Αθηνών Αρετής Περδικομάτη)

ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΛΑΣΙΘΙΟΥ

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΚΟΥΣΙΑΣ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑΣ

Αριθμός Απόφασης 1001/2026

ΤΟ ΜΟΝΟΜΕΛΕΣ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ ΛΑΣΙΘΙΟΥ

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τη Δικαστή Ελένη Ζωγράφου και από τη Γραμματέα Καλλιόπη Κύπτη.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 2 Απριλίου 2025, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ.

ΤΗΣ ΑΙΤΟΥΣΑΣ: … με Α.Φ.Μ. … επί της οδού … η οποία παραστάθηκε διά της πληρεξούσιας δικηγόρου της Σοφίας Καραμανώλη (Α.Μ./Δ.Σ.Λασιθίου 169), που κατέθεσε προτάσεις και το με αριθμό … γραμμάτιο προκαταβολής εισφορών και ενσήμων του Δ.Σ. Λασιθίου.

ΤΩΝ ΜΕΤΕΧΟΥΣΩΝ στη δίκη ΠΙΣΤΩΤΡΙΩΝ, οι οποίες κατέστησαν διάδικοι μετά τη νόμιμη κλήτευσή τους:

1. Το νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (Δ.ΥΠ.Α)», ως μετονομάστηκε δυνάμει του Ν. 4921/2022 (ΦΕΚ 75Α/18.04.2022) ο «Οργανισμός Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού (Ο.Α.Ε.Δ.)», που εδρεύει στην Αθήνα, στο Δήμο Αλίμου, επί της οδού Εθνικής Αντιστάσεως αρ. 8, και εκπροσωπείται νόμιμα, ως καθολικού διαδόχου του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου με την επωνυμία «Οργανισμός Εργατικής Κατοικίας (Ο.Ε.Κ.)», που δεν παραστάθηκε.

2. Της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε.», που εδρεύει στην Αθήνα, στην οδό Αιόλου, αρ. 86 κατόχου του Α.Φ.Μ. ., Δ.Ο.Υ.: Φ.Α.Ε. Αθηνών, όπως νόμιμα εκπροσωπείται, η οποία δεν παραστάθηκε.

3. Της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία «Τράπεζα Eurobank Ανώνυμη Εταιρεία» και το διακριτικό τίτλο «Eurobank» που εδρεύει στην Αθήνα (Όθωνος αριθμ. 8) με ΑΦΜ ., Δ.Ο.Υ. ΦΑΕ Αθηνών (με αριθμό Γ.Ε.Μ.Η..), νόμιμα εκπροσωπούμενη ως καθολική διάδοχος της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία «Τράπεζα Eurobank Εrgasias Α.Ε.» (ΑΦΜ .), λόγω διασπάσεως της τελευταίας με απόσχιση του κλάδου τραπεζικής δραστηριότητάς της και σύσταση της πρώτης τραπεζικής εταιρείας (άρθρο 16 ν. 2515/1997 και άρθρα 57 παρ. 3 και 59-74 του ν. 4601/2019- Ανακοινώσεις για καταχώριση στο Γ.Ε.Μ.Η. υπ’ αριθμ. . και ./20.3.2020), όπως νόμιμα εκπροσωπείται, η οποία δεν παραστάθηκε.

Η αιτούσα με την υπό ημερομηνία … αίτησή της, η οποία κατατέθηκε στη Γραμματεία του παρόντος Δικαστηρίου με αριθμό κατάθεσης … για όσους λόγους εκθέτει στο σχετικό δικόγραφο, ζήτησε να γίνουν δεκτά τα αιτήματά της. Για τη συζήτηση της αίτησης ορίστηκε η δικάσιμος που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας, οπότε και εκφωνήθηκε νόμιμα με τη σειρά της και συζητήθηκε.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, η πληρεξούσια δικηγόρος της αιτούσας ανέπτυξε τους ισχυρισμούς της και ζήτησε να γίνουν δεκτά όσα αναφέρονται στα πρακτικά και τις έγγραφες προτάσεις της.

ΑΦΟΥ ΜΕΛΕΤΗΣΕ ΤΗ ΔΙΚΟΓΡΑΦΙΑ

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Σύμφωνα με το άρθρο 66 του ν. 4549/2018, μετά το άρθρο 12 του ν. 3869/2010 προστίθεται άρθρο 12α ως εξής: «1. Αν ο οφειλέτης αποβιώσει όσο η αίτηση της παραγράφου 1 του άρθρου 4 είναι εκκρεμής, η δίκη καταργείται. 2. Αν ο οφειλέτης αποβιώσει πριν την απαλλαγή του κατά την παράγραφο 1 του άρθρου 11, οι απαιτήσεις των πιστωτών επανέρχονται στο ύψος, στο οποίο θα βρίσκονταν αν δεν είχε υποβληθεί η αίτηση της παραγράφου 1 του άρθρου 4, μειωμένο κατά τα ποσά που καταβλήθηκαν από τον κληρονομούμενο. Η παύση ή ο περιορισμός της τοκογονίας κατά τα πρώτα δύο εδάφια της παραγράφου 3 του άρθρου 6 δεν ανατρέπονται για το χρονικό διάστημα μέχρι το θάνατο του οφειλέτη. 3. Αν το δικαστήριο είχε διατάξει την εξαίρεση της πρώτης κατοικίας του κληρονομουμένου από τη ρευστοποίηση, και ο κληρονόμος χρησιμοποιεί το ίδιο ακίνητο ως δική του κύρια κατοικία, μπορεί, εφόσον ασκήσει την αίτηση της παραγράφου 1 του άρθρου 4 και συντρέχουν στο πρόσωπό του οι προϋποθέσεις παραδοχής της, να ζητήσει την εφαρμογή της παραγράφου 2 του άρθρου 9 χωρίς το χρονικό περιορισμό του πρώτου εδαφίου αυτής. Στην περίπτωση αυτή εξακολουθεί να ισχύει ο κανόνας της μη χειροτέρευσης της θέσης των πιστωτών σε σχέση με την περίπτωση αναγκαστικής εκτέλεσης, ωστόσο για τον προσδιορισμό του σχεδίου διευθέτησης οφειλών, το ποσό, το οποίο θα λάμβαναν οι πιστωτές σε περίπτωση αναγκαστικής εκτέλεσης, μειώνεται κατά το αντίστοιχο ποσό που καταβλήθηκε από τον κληρονομούμενο. Η συνολική διάρκεια των σχεδίων διευθέτησης οφειλών του κληρονομουμένου και του κληρονόμου δεν επιτρέπεται να υπερβαίνει τη διάρκεια που αναφέρεται στο δέκατο ένατο εδάφιο της παραγράφου 2 του άρθρου 9. 4. Η παράγραφος 3 εφαρμόζεται και όταν ο κληρονομούμενος απεβίωσε κατά τη διάρκεια της εκκρεμοδικίας, εφόσον οι προϋποθέσεις της παραγράφου 2 του άρθρου 9 συνέτρεχαν στο πρόσωπό του. Το ζήτημα του θανάτου του αιτούντος οφειλέτη ενόψει και του προσωποπαγούς χαρακτήρα της ρύθμισης του Νόμου και ιδιαίτερα ο χρόνος θανάτου του μεσούσης της εκκρεμοδικίας, προ της ολοκλήρωσης της ρύθμισης του άρθρου 8 παρ. 2 και 5 του Ν. 3869/2010, μετά την ολοκλήρωση της ρύθμισης του άρθρου 8 παρ. 2 και 5 του Ν. 3869/2010 αποτελεί ένα πρόβλημα η λύση του οποίου απορρέει από την ερμηνεία του άρθρου 12α ν. 3869/2010. Η παρούσα διάταξη τελεί σε άμεση σύνδεση με την αναθεώρηση του άρθρου 11 του Ν. 3869/2010, που καθιέρωσε την αυτοδίκαιη απαλλαγή του οφειλέτη και τον προαιρετικό χαρακτήρα της αίτησης απαλλαγής, με συνέπεια η έννοια της «απαλλαγής» να ταυτίζεται, πλέον, με τη χρονική και επιτυχή ολοκλήρωση του άρθρου 8 του νομού. Επομένως, σε περίπτωση που εκ των πραγμάτων ολοκληρώθηκαν οι καταβολές του άρθρου 8 παρ. 2 ή παρ. 5 είτε πριν είτε μετά τον θάνατο του κληρονομούμενου οφειλέτη, παρόλο που η ρύθμιση είναι προσωποπαγής ο κληρονόμος απαλλάσσεται. Αν όμως οι καταβολές του άρθρου 8 παρ. 2 δεν ολοκληρώθηκαν κατά οποιονδήποτε τρόπο πριν ή μετά τον θάνατο του οφειλέτη αποβιώσαντος τότε, στα πλαίσια της προσωποπαγούς ρύθμισης εξετάζεται αν συντρέχουν στο πρόσωπο του κληρονόμου οι προϋποθέσεις αποδοχής της αίτησης του άρθρου 4 παρ. 1 του Ν. 3869/2010, ήτοι ότι: 1) είναι φυσικό πρόσωπο που στερείται πτωχευτικής ικανότητας υπό την έννοια του άρθρου 2 του Ν. 3588/2007, 2) έχει περιέλθει χωρίς δόλο σε μόνιμη και γενική αδυναμία πληρωμής, με τη μνεία ότι για την έννοια του δόλου λαμβάνεται υπόψιν ο περιορισμός που έθεσε το άρθρο 56 του Ν. 4549/2018 «Η αποδοχή υπερχρεωμένης κληρονομιάς από τους νόμιμους μεριδούχους του αρχικού οφειλέτη, ακόμα κι αν γίνεται εν γνώσει της υπερχρέωσης, δεν συνιστά από μόνη της και χωρίς τη συνδρομή άλλων περιστάσεων δόλια περιέλευση σε αδυναμία πληρωμής χρηματικών οφειλών» και 3) ο κληρονόμος ευρίσκεται σε μόνιμη και γενική αδυναμία πληρωμής, ήτοι η σχέση ενεργητικού (εισόδημα από κάθε πηγή) και παθητικού (μηνιαία δόση αποπληρωμής προϊόντων + δαπάνες διαβίωσης ανά περίπτωση) είναι αρνητική και διαφαίνεται ότι θα παραμείνει αρνητική στο μέλλον. Αυτές οι προϋποθέσεις εξετάζονται προκειμένου ο αϊτών κληρονόμος να ενταχθεί σε νέα ρύθμιση που αφορά το άρθρο 8 παρ. 2 και 5 καθώς και στην συνέχεια στην ρύθμιση του άρθρου 9 παρ. 2 με την εξαίρεση της κύριας κατοικίας του, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις των παρ. 3 και 4 του άρθρου 12α. Τα παραπάνω συνάγονται από την ερμηνεία του άρθρου 12α παρ. 2 κατά το οποίο μοναδική συνέπεια του θανάτου πριν από την απαλλαγή του κληρονομούμενου οφειλέτη κατά την παρ. 1 του άρθρου 11 είναι ότι οι απαιτήσεις των πιστωτών επανέρχονται στο ύψος, στο οποίο θα βρίσκονταν αν δεν είχε υποβληθεί η αίτηση της παρ. 1 του άρθρου 4 καθώς και η διατήρηση της παύσης ή του περιορισμού της τοκογονίας κατά το χρονικό διάστημα μέχρι το θάνατο του οφειλέτη. Σε ουδέν σημείο του νόμου αναφέρεται ούτε συνάγεται ερμηνευτικά ότι συνέπεια του θανάτου του κληρονομούμενου οφειλέτη πριν από την απαλλαγή του άρθρου 11 είναι ότι το Δικαστήριο δε θα ορίσει καταβολές στο πλαίσιο του άρθρου 8 παρ. 2 του Νόμου και δε θα προβλέψει περίοδο χάριτος για την έναρξη των καταβολών. Εξάλλου, σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση του ν. 4549/2018. «Με την προτεινόμενη διάταξη αντιμετωπίζεται η περίπτωση, που ο οφειλέτης αποβιώνει είτε κατά την διάρκεια της δίκης είτε μετά την έκδοση οριστικής απόφασης, αλλά πριν την απαλλαγή του. Σε αυτήν την περίπτωση, επειδή η απόφαση ρυθμίζει τις οφειλές με βάση συνθήκες που συντρέχουν στο πρόσωπο του οφειλέτη, η δίκη δεν μπορεί να συνεχιστεί από τους κληρονόμους ούτε η απόφαση μπορεί να ισχύσει αυτομάτως υπέρ των κληρονόμων». Από την παραπάνω αιτιολογική έκθεση προκύπτει σαφώς το αυτοτελές της νέας αίτησης του άρθρου 12α από τους κληρονόμους, εφόσον δεν μπορεί ούτε η δίκη να συνεχιστεί από τους κληρονόμους ούτε η απόφαση μπορεί να ισχύσει αυτομάτως υπέρ των κληρονόμων, επομένως μόνο ως νέα αυτοτελείς προσωποπαγής αίτηση μπορεί να κατατεθεί με όλες τις προβλεπόμενες ρυθμίσεις από το ν. 3869/2010 ρυθμίσεις, μεταξύ των οποίων και αυτή του άρθρου 8 παρ. 2 και 5. Τέλος, με την παράγραφο 3 αντιμετωπίζεται η περίπτωση που ο οφειλέτης είχε προστατεύσει δικαστικά από την ρευστοποίηση πλην όμως απεβίωσε του σχεδίου διευθέτησης οφειλών. Σε αυτήν την περίπτωση δίνεται η δυνατότητα στον κληρονόμο, που πληροί τις προϋποθέσεις υπαγωγής στο ν. 3869/2010, χρησιμοποιεί την κύρια κατοικία του κληρονομουμένου ως δική του κύρια κατοικία και συντρέχουν στο πρόσωπό του οι λοιπές προϋποθέσεις της παρ. 2 του άρθρου 9 του ν. 3968/2010, να ζητήσει από το δικαστήριο να του επιτρέψει την συνέχιση του σχεδίου διευθέτησης, προσαρμοσμένου φυσικά στην δική του ικανότητα αποπληρωμής. Η αρχή της μη χειροτέρευσης της θέσης των πιστωτών δεν θίγεται ούτε επιτρέπεται η συνολική διάρκεια των σχεδίων διευθέτησης του κληρονομουμένου και του κληρονόμου να υπερβαίνουν την μέγιστη επιτρεπόμενη διάρκεια (20 έτη και κατ’ εξαίρεση και επί συμβάσεων μεγαλύτερης διάρκειας). Ωστόσο, ο κληρονόμος θα μπορεί να ζητήσει προστασία της κύριας κατοικίας και ο μετά την … η δε αξία ρευστοποίησης, την οποία θα καταβάλει για την προστασία της κύριας κατοικίας, θα μειωθεί κατά τα ποσά που κατέβαλε ο κληρονομούμενος (βλ. Α. Κρητικός, Ρύθμιση των οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων - Συμπλήρωμα, 2018, σελ. 193-194). Με την παράγραφο 3 αντιμετωπίζεται η περίπτωση που ο οφειλέτης είχε προστατεύσει δικαστικά την κύρια κατοικία του από την ρευστοποίηση πλην όμως απεβίωσε πριν την ολοκλήρωση του σχεδίου διευθέτησης οφειλών. Σε αυτήν την περίπτωση δίνεται η δυνατότητα στον κληρονόμο, που πληροί τις προϋποθέσεις υπαγωγής στο ν. 3869/2010, χρησιμοποιεί την κύρια κατοικία του κληρονομουμένου ως δική του κύρια κατοικία και συντρέχουν στο πρόσωπό του οι λοιπές προϋποθέσεις της παρ. 2 του άρθρου 9 του ν. 3968/2010, να ζητήσει από το δικαστήριο να του επιτρέψει την συνέχιση του σχεδίου διευθέτησης, προσαρμοσμένου φυσικά στην δική του ικανότητα αποπληρωμής. Η αρχή της μη χειροτέρευσης της θέσης των πιστωτών δεν θίγεται ούτε επιτρέπεται η συνολική διάρκεια των σχεδίων διευθέτησης του κληρονομουμένου και του κληρονόμου να υπερβαίνουν την μεγίστη επιτρεπόμενη διάρκεια (20 έτη και κατ' εξαίρεση 35 έτη επί συμβάσεων μεγαλύτερης διάρκειας). Ωστόσο, ο κληρονόμος θα μπορεί να ζητήσει προστασία της κύριας κατοικίας και μετά την 31.12.2018, η δε αξία ρευστοποίησης, την οποία θα καταβάλει για την προστασία της κύριας κατοικίας, θα μειωθεί κατά τα ποσά που κατέβαλε ο κληρονομούμενος (βλ. Α. Κρητικός, Ρύθμιση των οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων - Συμπλήρωμα, 2018, σελ. 193- 194). Προϋποθέσεις για την εφαρμογή της παραγράφου 3 είναι οι ακόλουθες: 1. Το δικαστήριο να έχει διατάξει την εξαίρεση της πρώτης κατοικίας του κληρονομουμένου από την ρευστοποίηση. Στην διάταξη δεν αναφέρεται ποιου βαθμού πρέπει να είναι η απόφαση του δικαστηρίου. Από τον συνδυασμό της παρ. 3 με την παρ. 4 του άρθρου 12α προκύπτει ότι η απόφαση του δικαστηρίου που διέταξε την εξαίρεση της πρώτης κατοικίας πρέπει να είναι τελεσίδικη. 2. Ο κληρονόμος του αιτούντος οφειλέτη να χρησιμοποιεί το ίδιο ακίνητο ως δική του κύρια κατοικία. Επομένως, δεν εφαρμόζεται η διάταξη αν ο κληρονόμος είτε δεν κληρονόμησε την κύρια κατοικία είτε έχει άλλη κύρια κατοικία και όχι αυτή που κληρονόμησε. 3. Ο κληρονόμος πρέπει να υποβάλλει αίτηση της παρ. 1 του άρθ. 4 του νόμου και να συντρέχουν στο πρόσωπό του οι προϋποθέσεις εφαρμογής της όπως επίσης να ζητήσει εφαρμογή της παρ. 2 του άρθρου 9 του νόμου χωρίς το χρονικό περιορισμό του πρώτου εδαφίου της παρ. 2 του άρθ. 9 του νόμου, δηλαδή και μετά την 31.12.2018. Αν γίνει δεκτή η αίτηση του κληρονόμου, θα τηρηθεί ο κανόνας της μη χειροτερεύσεως της θέσεως των πιστωτών σε σχέση με την περίπτωση της αναγκαστικής εκτέλεσης. Πάντως το ποσό των δόσεων που θα ορίσει η δικαστική απόφαση κατά παραδοχή της αιτήσεως του κληρονόμου μπορεί να διαφέρει από το ποσό των δόσεων και την διάρκεια της καταβολής αυτών που όρισε η απόφαση που εκδόθηκε κατά παραδοχή της αιτήσεως του κληρονομουμένου. Ωστόσο, αφαιρείται από το ποσό που θα καταβάλει ο κληρονόμος κάθε ποσό που έχει καταβάλει ο κληρονομούμενος σε υλοποίηση της σχετικώς εκδοθείσης αποφάσεως κατά παραδοχή της αιτήσεώς του. Πάντως η συνολική διάρκεια των σχεδίων διευθέτησης οφειλών του κληρονομούμενου και του κληρονόμου δεν επιτρέπεται να υπερβαίνει την διάρκεια που αναφέρεται στο δέκατο ένατο εδάφιο της παρ. 2 του άρθ. 9 του νόμου. Εν προκειμένω μπορεί να παρατεθεί ένα παράδειγμα: Η τελεσίδικη απόφαση που εκδόθηκε κατά παραδοχή της αιτήσεως του κληρονομούμενου όρισε μηνιαίες καταβολές 200,00 ευρώ για 20 έτη. Ο αρχικός οφειλέτης ενόσω ήταν εν ζωή και πριν αποβιώσει κατέβαλε κανονικώς τις μηνιαίες δόσεις για μία πενταετία. Η νέα απόφαση που θα εκδοθεί κατά παραδοχή της αιτήσεως του κληρονόμου θα ορίσει συγκεκριμένο ποσό δόσεων, από τις οποίες θα αφαιρέσει τις δόσεις που κατέβαλε ο κληρονομούμενος. Το δε χρονικό διάστημα των δόσεων που θα ορίσει η απόφαση δεν πρέπει να υπερβαίνει την διάρκεια των 20 ετών, εκτός αν οι συμβάσεις δυνάμει των οποίων χορηγήθηκαν οι πιστώσεις είχαν μεγαλύτερη διάρκεια, η οποία δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 35 έτη. (βλ. Α. Κρητικός, Ρύθμιση των οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων - Συμπλήρωμα, 2018, σελ. 193-194).

Από τις προσκομιζόμενες και επικαλούμενες, με αριθμό … εκθέσεις επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Αθηνών, … προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της ένδικης αιτήσεως, με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση προς συζήτηση επιδόθηκαν νόμιμα και εμπρόθεσμα στις καθ’ ών για την δικάσιμο που αναγράφεται στην αρχή της παρούσας. Ωστόσο, όπως προκύπτει από τα ταυτάριθμα με την παρούσα απόφαση πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης, οι τελευταίες δεν εμφανίστηκαν κατά την παραπάνω δικάσιμο, όταν η υπόθεση εκφωνήθηκε από τη σειρά του οικείου πινακίου, ούτε εκπροσωπήθηκαν νόμιμα από πληρεξούσιο δικηγόρο, συνεπώς πρέπει η συζήτηση της υπόθεσης, να προχωρήσει σαν να ήταν όλοι οι διάδικοι παρόντες [(αρθρ. 754 εδ. 2ΚΠολΔ σε συνδυασμό με αιτιολογική έκθεση του ν. 4335/2015 (ΚΝοΒ 2015. 760 επ. 780)].

Με την κρινόμενη αίτηση, κατ' εκτίμηση του περιεχομένου της, η αιτούσα εκθέτει ότι είναι εξ αδιαθέτου κληρονόμος του υιού της … ο οποίος απεβίωσε την … ότι ο ανωτέρω κληρονομούμενος άσκησε ενώπιον του πρώην Ειρηνοδικείου Νεάπολης Λασιθίου την από … αίτησή του περί δικαστικής ρύθμισης των χρεών του σύμφωνα με τον Ν. 3869/2010 και κατόπιν της συζήτησης αυτής, εκδόθηκε η με αριθ. …. απόφαση του πρώην Ειρηνοδικείου Νεάπολης Λασιθίου (διαδικασία εκούσιας δικαιοδοσίας), με την οποία, ρυθμίστηκαν οι συνολικές οφειλές του, προς τις καθ’ ων πιστώτριες, με την καταβολή στο πλαίσιο της ρύθμισης του άρθρου 8 παρ. 2 του Ν. 3869/2010, … συμμέτρως καταβαλλόμενο για χρονικό διάστημα τριάντα ενός (31) μηνών, τα οποία θα καταβάλλονταν εντός του πρώτου πενθημέρου κάθε μηνός, αρχής γενομένης από την 1η Δεκεμβρίου 2017, … συμμέτρως καταβαλλόμενο για χρονικό διάστημα ενός έτους, εντόκως με επιτόκιο αυτό των Πράξεων Κύριας Αναχρηματοδότησης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας προσαυξανόμενο κατά 2,50 εκατοστιαίες μονάδες και εξαιρέθηκε από την εκποίηση το ακίνητο του κληρονομούμενου υιού της που αποτελεί την κύρια και μοναδική κατοικία της, η οποία ανήκει πλέον κατά πλήρη κυριότητα σε αυτήν κατά ποσοστό 100% εξ αδιαιρέτου, για τη διάσωση της οποίας ο κληρονομούμενος υιός της υποχρεώθηκε να καταβάλει συμμέτρως στις καθ’ ων πιστώτριες το ποσό των 35.695,80 ευρώ με 180 (15 έτη X 12 μήνες) μηνιαίες δόσεις των (εκατόν ενενήντα οκτώ και τριάντα ενός λεπτών) 198,31 ευρώ εκάστη αρχής γενομένης μετά της παρέλευσης των 43 μηνών της ρύθμισης του άρθ. 8 παρ. 2 του Ν. 3869/2010 εντός του πρώτου πενθημέρου εκάστου μήνα, εντόκως χωρίς ανατοκισμό με το μέσο επιτόκιο στεγαστικού δανείου με κυμαινόμενο επιτόκιο που θα ισχύει κατά το χρόνο της αποπληρωμής σύμφωνα με το στατιστικό δελτίο της Τράπεζας της Ελλάδας αναποσαρμοζόμενο με επιτόκιο αναφοράς αυτό των Πράξεων Κύριας Αναχρηματοδότησης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Ότι ο κληρονομούμενος ήταν συνεπής με την ως άνω απόφαση και κατέβαλε στο πλαίσιο της ρύθμισης του άρθρου 8 παρ. 2 κανονικώς τις οριζόμενες από το Δικαστήριο οριζόμενες δόσεις σε χρόνο προγενέστερο του θανάτου του.

Με το ιστορικό αυτό, ζητά, επικαλούμενη έλλειψη πτωχευτικής ικανότητας και μόνιμη αδυναμία πληρωμής των χρηματικών οφειλών της ως εξ αδιαθέτου μοναδική κληρονόμος του αποβιώσαντος στις 03-08-2023 υιού της, τη διευθέτησή τους από το Δικαστήριο, ώστε να επέλθει απαλλαγή της από κάθε τυχόν υφιστάμενο υπόλοιπο των χρεών της έναντι αυτών και να εξαιρεθεί η μοναδική και κύρια κατοικία της, σύμφωνα με το σχέδιο διευθέτησης που υποβάλλει, αφού ληφθούν υπόψη η περιουσιακή και οικογενειακή της κατάσταση. Η αίτηση παραδεκτά εισάγεται στο αρμόδιο τούτο Δικαστήριο σύμφωνα με την ειδική διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας (άρθρα 741-781 ΚΠολΔ) και είναι ορισμένη, σύμφωνα με το άρθρο 12α παρ. 3 ν. 3869/2010, καθώς περιέχει όλα τα απαραίτητα για τη θεμελίωσή του στοιχεία κατ' άρθρο 747 παρ. 2 ΚΠολΔ, δεδομένου ότι η αιτούσα εκθέτει επαρκώς τα γεγονότα που δικαιολογούν το αίτημά της και περιγράφει με σαφήνεια και ακρίβεια το αντικείμενο της υπόθεσης, καθότι αναφέρει ως μεταβολή των συνθηκών τον θάνατο του υιού της, του οποίου τα χρέη είχαν ρυθμιστεί με απόφαση του παρόντος δικαστηρίου και την περιέλευση της κύριας κατοικίας στην αποκλειστική της κυριότητα. Περαιτέρω, είναι νόμιμη και ως προς την εφαρμογή της ευεργετικής διάταξης του άρθρου 8 παρ. 2 του ν. 3869/2010, της διάταξης του άρθρου 11 παρ. 1 του ν. 3869/2010 και της διάταξης του άρθρου 9 παρ. 2 ν. 3869/2010 και πρέπει επομένως να εξεταστεί περαιτέρω ως προς την ουσιαστική της βασιμότητα.

Από το σύνολο των εγγράφων που η αιτούσα νόμιμα επικαλείται και προσκομίζει σε συνδυασμό με τα διδάγματα κοινής πείρας που το δικαστήριο λαμβάνει υπόψη του αυτεπάγγελτα (άρθ. 336ΚΠολΔ), αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Η αιτούσα τυγχάνει χήρα από την 4η-02-1995 και είναι συνταξιούχος ΕΦΚΑ (αναπηρίας και θανάτου) με μηνιαίες αποδοχές που ανέρχονται στο ποσό των 906,08 ευρώ (βλ. Το από 19-3-2025 ενημερωτικό σημείωμα ΕΦΚΑ). Ο υιός της, ήδη αποβιώσας, είχε καταθέσει ενώπιον του πρώην Ειρηνοδικείου Νεάπολης Λασιθίου την από … με αριθμ. κατάθ. Δικογράφου … Η αίτηση του άρθρου 4 του Ν. 3869/10. Επί της ως άνω αίτησης εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 60/2017 οριστική απόφαση του πρώην Ειρηνοδικείου Νεάπολης Λασιθίου, η οποία ρύθμισε τις οφειλές του κατ' άρθρ. 8 παρ. 2 και παράλληλα εξαίρεσε από την εκποίηση την κυρία κατοικία του, με την υποχρέωση καταβολής υπ' αυτού του ποσού των 198,31 Ευρώ μηνιαίως για 180 μήνες αρχής γενομένης μετά την παρέλευση των 43 μηνών της ρύθμισης του άρθρου 8 παρ. 2 του ν. 3869/2010 και πλήρους εξόφληση αυτής συμμέτρως διανεμόμενο το ως άνω ποσό στους πιστωτές. Περαιτέρω αποδείχθηκε ότι ο ανωτέρω υιός της αιτούσας απεβίωσε την 03.08.2023 και ότι η αδελφή του … του … ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος αυτού και αμφότερα τα τέκνα αυτής … προέβησαν στην αποποίηση της επαχθείσης σε αυτούς κληρονομιάς βάσει των με αρ. …. εκθέσεων αποποίησης, ενώ η μητέρα του (αιτούσα) αποδέχθηκε την επαχθείσα σε αυτήν κληρονομιά. Περαιτέρω, όσο αφορά στην ακίνητη περιουσία της, η αιτούσα έχει στην κυριότητά της: α) ένα οικόπεδο κείμενο στον … αντικειμενικής αξίας (βλ. ΕΝΦΙΑ έτους 2024) … ευρώ, β) ένα αγροτεμάχιο κείμενο στον … οικισμού … επιφάνειας … γ) ένα αγροτεμάχιο κείμενο στον … στη θέση … επιφάνειας … δ) μία οριζόντια ιδιοκτησία - διαμέρισμα ισογείου μιας οικοδομής κτισμένης επί οικοπέδου κειμένου στην περιοχή … εντός του εγκεκριμένου σχεδίου της πόλεως .., της περιφέρειας του Δήμου … και επί της επαρχιακής οδού … επιφάνειας … με παρακολούθημα αυτής μίας θέσης στάθμευσης στον ακάλυπτο χώρο του ακινήτου εμβαδού … αντικειμενικής αξίας (βλ. ΕΝΦΙΑ έτους 2024) …, η οποία αποτελεί την μοναδική κυρία κατοικία της. Η κατοικία αυτή αποτελούσε κατοικία του θανόντος υιού της - η οποία εξαιρέθηκε από την ρευστοποίηση δυνάμει της … απόφασης του Ειρηνοδικείου … Εξάλλου, σε χρόνο προγενέστερο του έτους από την κατάθεση της κρινόμενης αίτησης της, η αιτούσα έχει αναλάβει, κατόπιν επαγωγής σε αυτήν εξ αδιαθέτου διαδοχής της κληρονομιάς του ως άνω υιού της, ο οποίος απεβίωσε την 03η Αυγούστου 2023, ήτοι προτού ολοκληρώσει τους όρους της ρύθμισης που του επέβαλε η υπ' αριθμ. … Απόφαση του πρώην Ειρηνοδικείου Νεάπολης Λασιθίου, προς τους καθών πιστωτές οφειλές ύψους 137.932,43 ΕΥΡΩ. Ειδικότερα, αποδείχθηκε ότι ο ανωτέρω κληρονομούμενος υιός της απούσας συμμορφώθηκε με την ως άνω απόφαση στο πλαίσιο της ρύθμισης του άρθρου 8 παρ. 2 του ν. 3869/2010 καταβάλλοντας το ποσό των 225,00 ευρώ επί τριάντα ενός συνολικά μήνες, πλέον του ποσού των 870,00 ευρώ, εντός έτους από τη λήξη των τριάντα ενός (31) μηνών), συμμέτρως καταβαλλόμενο προς τις καθ’ ων η παρούσα αίτησή [βλ. άπαντα τα προσκομιζόμενα αποδεικτικά καταβολών προς τις καθ’ ων με την επωνυμία «ΟΕΚ», «ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ» και «ΕURΟΒΑΝΚ Α.Ε.»]. Εξάλλου, από το γεγονός της μη εμφάνισης των καθ’ ων στην παρούσα δίκη, συνάγεται ότι οι ανωτέρω εισέπραξαν τα ποσά που υποχρεώθηκε … να τους καταβάλει, στο πλαίσιο της δικαστικής ρύθμισης των οφειλών του και ως εκ τούτου, δεν έχουν έννομο συμφέρον να αντιδικήσουν στην αιτούμενη πιστοποίηση. Τα ανωτέρω γεγονότα συνιστούν σημαντικά νέα πραγματικά περιστατικά με ουσιώδη και αποφασιστική επιρροή ώστε να δικαιολογείται η μεταρρύθμιση της υπ’ αριθμ. … Ειρηνοδικείου Νεάπολης Λασιθίου. Ειδικότερα και με δεδομένο ότι η αιτούσα είναι η μοναδική κληρονόμος του εκλιπόντος υιού της, χρησιμοποιεί δε το ίδιο ακίνητο ως δική της κατοικία, ήτοι το διαμέρισμα ισογείου ορόφου εμβαδού ... επί οικοδομής ευρισκομένης στην … με ποσοστό συγκυριότητας επί του οικοπέδου … και με παρακολούθημα μία θέση … στάθμευσης αυτοκινήτου στον ακάλυπτο χώρο του όλου ακινήτου εμβαδού … τ.μ., με ΚΑΕΚ …, συντρέχουν οι προϋποθέσεις μεταρρύθμισης της ανωτέρω απόφασης κατά το κεφάλαιο που αφορά στο άρθρο 9 παρ. 2 του ν. 3869/2020. Η συνέχιση της ρύθμισης για την εξαίρεση από την εκποίηση της κύριας κατοικίας της απούσας, θα αφορά την εμπορική αξία της. Τούτο διότι, αφενός η παρ. 3 του άρθρ. 62 του Ν. 4549/2018, η οποία και εισήγαγε τις αλλαγές στο άρθρο 9 (παρ. 2α και 2β), εφαρμόζεται στις εκκρεμείς αιτήσεις, οι οποίες υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής του Ν. 4346/2015 με εφαρμογή από 1.1.2016 και μετέπειτα, αφετέρου πρόκειται για μία νέα αυτοτελή αίτηση και όχι μία αίτηση μεταρρύθμισης νομική βάση της οποίας θα ήταν το ισχύον κατά την έκδοση της υπό μεταρρύθμισης απόφασης νομικό καθεστώς της προστασίας της κύριας κατοικίας. Επομένως, θα εφαρμοστεί η διάταξη του άρθρ. 9 παρ. 2 Ν. 3869/2010, όπως τροποποιήθηκε και συμπληρώθηκε με το Ν. 4336/2015 εφ’ όσον και οι απολιπόμενες πιστώτριες δεν επικαλέστηκαν ούτε απέδειξαν ως όφειλαν ότι η αιτούσα δεν ήταν συνεργάσιμος δανειολήπτης βάσει του Κώδικα Δεοντολογίας των τραπεζών. Για τη διάσωση της κύριας κατοικίας της, θα καταβληθεί η εμπορική αξία αυτής μειωμένη κατά τα έξοδα της εκτέλεσης, ενώ για την εκτίμηση της αξίας του ακινήτου, που κατάσχεται, λαμβάνεται υπόψη η εμπορική του αξία, όπως αυτή προσδιορίζεται κατά το χρόνο της κατάσχεσης. Η αξία αυτή ορίζεται και ως τιμή πρώτης προσφοράς με βάση τη διάταξη του άρθρ. 993 παρ. 2 και 995 ΚΠολΔ, όπως τροποποιήθηκε με τις διατάξεις του Ν. 4335/2715. Πριν επέλθει η τροποποίηση αυτή ίσχυε η κατ’ εκτίμηση αξία από το δικαστικό επιμελητή ή τον προσληφθέντα πραγματογνώμονα, η οποία δεν μπορούσε να υπολείπεται της αντικειμενικής αξίας και ο προσδιορισμός της τιμής πρώτης προσφοράς γινόταν στα 2/3 της εκτιμηθείσας αξίας ή στην αντικειμενική αξία αντίστοιχα, κάτι που δεν ισχύει σήμερα και δεν καταλαμβάνει στο ρυθμιστικό πεδίο της την υπό κρίση αίτησης. Το παρόν Δικαστήριο, με βάση την επιτρεπτή αυτεπάγγελτη έρευνα της πραγματικής εμπορικής αξίας ισάξιων ακίνητων, λαμβάνοντας υπόψη τη θέση και την παλαιότητα του ακίνητου, προσδιορίζει την εμπορική αξία της ανωτέρω κύριας κατοικίας της αιτούσας στο ποσό των 40.000,00 ευρώ. Αφαιρώντας δε τα έξοδα της αναγκαστικής εκτέλεσης (ήτοι αμοιβές δικαστικών επιμελητών, αμοιβή συμβολαιογράφου, κόστος δημοσίευσης, αποζημιώσεις Υποθηκοφυλακείου) που από το Δικαστήριο υπολογίζονται σε 2.500,00 ευρώ, το ελάχιστο ποσό που θα λάμβαναν οι πιστώτριες σε περίπτωση αναγκαστικής εκτέλεσης και πλειστηριασμού της κύριας κατοικίας της αιτούσας ανέρχεται σε 37.500,00 ευρώ. Το ανωτέρω ποσό υποχρεούται να καταβάλλει η αιτούσα για χρονικό διάστημα 15 ετών (180 μηνών), ήτοι ποσό 208,33 ευρώ μηνιαίως. Η καταβολή των 180 δόσεων θα ξεκινήσει από τον πρώτο μήνα από τη δημοσίευση της παρούσας και θα γίνεται εντός του πρώτου δεκαημέρου εκάστου μηνός. Η καταβολή των δόσεων για τη διάσωση της κυρίας κατοικίας της θα γίνει εντόκως, χωρίς ανατοκισμό, με το μέσο επιτόκιο στεγαστικού δανείου με το κυμαινόμενο επιτόκιο, που θα ισχύει κατά το χρόνο της αποπληρωμής, σύμφωνα με το στατιστικό δελτίο της Τράπεζα της Ελλάδος αναπροσαρμοζόμενο με επιτόκιο αναφοράς αυτό των Πράξεων Κύριας Αναχρηματοδότησης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Το επιτόκιο θα υπολογίζεται στη μηνιαία δόση που επιβλήθηκε από το παρόν Δικαστήριο στην αιτούσα, ήτοι θα υπολογίζεται επί του ποσού των διακοσίων οκτώ Ευρώ και 0,33 (208,33€) και όχι επί του συνόλου του κεφαλαίου (ήτοι των 37.500,00€). Η κατανομή των μηνιαίων δόσεων προς τους καθ’ ων θα γίνει σύμφωνα με τα οριζόμενα στα άρθρα 974 επ. ΚΠολΔ (βλ. ειδικότερα άρθρο 977 παρ. 3 εδαφ. γ και 1007 ΚΠολΔ για την ύπαρξη ενυπόθηκων απαιτήσεων και μη προνομιούχων απαιτήσεων), εξομοιώνεται δε πλήρως ο ενυπόθηκος με τον προσημειούχο δανειστή, με μόνη την διαφορά ως προς τον τρόπο οριστικής ή τυχαίας κατάταξης κατ’ άρθρο 1007 παρ. 1 (ΑΠ 31/2009 Α’ Δημοσίευση ΝΟΜΟΣ). Από τις καταβολές αυτές για την διάσωση της κύριας κατοικίας θα ικανοποιηθούν προνομιακά οι απαιτήσεις της α' καθ’ ης που είναι εμπραγμάτως εξασφαλισμένες με προσημείωση υποθήκης κατά τη σειρά εγγραφής τους και μέχρι του ποσού των 37.500,00 ευρώ στο οποίο εξαντλείται η υποχρέωση της αιτούσας, αφαιρουμένων και των καταβολών στις οποίες έχει προβεί ο αποβιώσας υιός της στο πλαίσιο της ρύθμισης του άρθρου 9 παρ.2 ν. 3869/2010 και η ίδια η αιτούσα. Το υπόλοιπο των απαιτήσεων δεν μπορεί να ικανοποιηθεί, γιατί δεν μπορεί από το νόμο να επιβληθεί άλλη υποχρέωση στην αιτούσα. Περαιτέρω τα λοιπά ακίνητα της αιτούσας θα πρέπει να εξαιρεθούν της εκποίησης καθώς δεν αναμένεται να παρουσιάσουν αγοραστικό ενδιαφέρον.

Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω, η κρινόμενη αίτηση πρέπει να γίνει δεκτή εν μέρει ως βάσιμη και στην ουσία της και να ρυθμιστούν τα χρέη της αιτούσας με σκοπό την απαλλαγή της απ’ αυτά με την τήρηση των όρων της ρύθμισης, εξαιρουμένης της εκποίησης της κύριας κατοικίας της, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο διατακτικό. Δικαστική δαπάνη δεν επιδικάζεται σύμφωνα με το άρθρο 8 παρ.6 του ν. 3869/2010.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΔΙΚΑΖΕΙ ερήμην των καθ’ ων.

ΔΕΧΕΤΑΙ εν μέρει την αίτηση.

ΠΙΣΤΟΠΟΙΕΙ την απαλλαγή του ήδη αποβιώσαντος … κληρονόμος του οποίου τυγχάνει η αιτούσα, στο πλαίσιο της ρύθμισης του άρθρου 8 του Ν. 3869/2010, από το υφιστάμενο υπόλοιπο των αναφερομένων, στο σκεπτικό της με αρ. … απόφασης του πρώην Ειρηνοδικείου Νεάπολης Λασιθίου (διαδικασία εκούσιας δικαιοδοσίας), οφειλών του, λόγω κανονικής εκτέλεσης των υποχρεώσεων που του επιβλήθηκαν με την ανωτέρω απόφαση σε χρόνο προγενέστερο του θανάτου του.

ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΖΕΙ την υπ’ αριθμ. … απόφαση του πρώην Ειρηνοδικείου Νεάπολης Λασιθίου (διαδικασία εκούσιας δικαιοδοσίας) κατά το σκέλος της ρύθμισης του άρθρου 9 παρ. 2 του Ν. 3869/2010.

ΕΞΑΙΡΕΙ από την εκποίηση την πλήρη κυριότητα σε ποσοστό 100% του διαμερίσματος του ισογείου ·… επί οικοδομής ευρισκομένης στην … με ποσοστό συγκυριότητας επί του οικοπέδου … και με παρακολούθημα μία θέση στάθμευσης αυτοκινήτου στον ακάλυπτο χώρο του όλου ακινήτου εμβαδού … τ.μ., με ΚΑΕΚ … το οποίο και αποτελεί την κύρια κατοικία της αιτούσας.

ΕΠΙΒΑΛΛΕΙ στην αιτούσα την υποχρέωση να καταβάλει για τη διάσωση της κύριας κατοικίας της (του ως άνω ισογείου διαμερίσματος) το ποσό των τριάντα επτά χιλιάδων πεντακοσίων ευρώ (37.500,00€), με μηνιαίες καταβολές ποσού διακοσίων οκτώ ευρώ και τριάντα τριών λεπτών (208,33€), για χρονικό διάστημα εκατόν ογδόντα (180) μηνών. Το ποσό εκάστης μηνιαίας καταβολής, η αιτούσα θα πρέπει να το καταβάλλει στις καθ’ ων κατά τα οριζόμενα στα άρθρα 974 επ. ΚΠολΔ, η δε καταβολή των μηνιαίων αυτών δόσεων θα ξεκινήσει από τον επόμενο μήνα της δημοσίευσης της παρούσας και θα πραγματοποιείται εντός του πρώτου δεκαημέρου (10/ημέρου) εκάστου ημερολογιακού μηνός, εντόκως, χωρίς ανατοκισμό, με σταθερό επιτόκιο το μέσο επιτόκιο στεγαστικού δανείου, όπως προκύπτει από το στατιστικό δελτίο της Τράπεζας της Ελλάδος, του τόκου υπολογιζομένου επί του ποσού της ανωτέρω ορισθείσας δόσης των 208,33 ευρώ, αφ’ ου αφαιρεθούν όσες δόσεις κατέβαλε ο αποβιώσας υιός της και η ίδια η αιτούσας έως την έκδοση της παρούσης αποφάσεως.

ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ τη σημείωση της παρούσης μεταρρυθμιστικής αποφάσεως στο περιθώριο της μεταρρυθμιζομένης με αρ. … απόφασης του πρώην Ειρηνοδικείου Νεάπολης Λασιθίου (διαδικασία εκούσιας δικαιοδοσίας), με την επιμέλεια της Γραμματείας του Δικαστηρίου τούτου.

ΚΡΙΘΗΚΕ αποφασίσθηκε και δημοσιεύθηκε στη Νεάπολη Λασιθίου στο ακροατήριο του Δικαστηρίου, σε έκτακτη και δημόσια συνεδρίαση την 16/3/2026 χωρίς την παρουσία των διαδίκων και των πληρεξουσίων δικηγόρων τους.

Η ΔΙΚΑΣΤΗΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ