ΣτΕ.Ολ 2183/2014
Χωρίς αντάλλαγμα μεταβίβαση δικαιωμάτων της ΕΓΝΑΤΙΑ
ΟΔΟΣ ΑΕ στο ΤΑΙΠΕΔ - Αίτηση ακύρωσης - Έλλειψη νομιμοποίησης δικηγόρου -
Παρέμβαση - Μη κοινοποίηση στους αιτούντες - Έννομο συμφέρον - Σωματείο
εργαζομένων - Προσωπικό ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ ΑΕ
-.
Απόρριψη αίτησης
ακύρωσης της απόφασης της Διυπουργικής Επιτροπής Αναδιαρθρώσεων και
Αποκρατικοποιήσεων 215/10.8.2012 (Β΄ 2316/10.8.2012), με την οποία
μεταβιβάζονται, χωρίς αντάλλαγμα, στην ανώνυμη εταιρεία ΤΑΙΠΕΔ Α.Ε. τα
δικαιώματα της εταιρείας ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε. για τη λειτουργία, συντήρηση και
εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου κ.λπ. «Εγνατία Οδός». Παρέμβαση της ΤΑΙΠΕΔ
ΑΕ. Δεν επιβάλλεται κοινοποίηση του σχετικού δικογράφου στους αιτούντες όταν
έχει παραλειψθεί ο διορισμός αντικλήτου κατοικούντος στην Αθήνα.
Έλλειψη έννομου
συμφέροντος των αιτούντων σωματείου εργαζομένων και εργαζομένων στην ΕΓΝΑΤΙΑ
ΟΔΟΣ ΑΕ (Αντίθετη μειοψηφία).
Αριθμός 2183/2014
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ
ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ
ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ
Συνεδρίασε δημόσια
στο ακροατήριό του στις 7 Ιουνίου 2013, με την εξής σύνθεση: Σωτ. Ρίζος, Αντιπρόεδρος, Προεδρεύων, σε αναπλήρωση του
Προέδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας, που είχε κώλυμα, Ν. Μαρκουλάκης, Ιω. Μαντζουράνης, Αικ. Χριστοφορίδου, Δ. Σκαλτσούνης,
Α.-Γ. Βώρος, Γ. Ποταμιάς, Ε. Νίκα, Ε. Αντωνόπουλος, Π. Καρλή,
Αντ. Ντέμσιας, Φ. Ντζίμας,
Σπ. Χρυσικοπούλου, Ηρ. Τσακόπουλος, Μ. Σταματελάτου, Μ.
Παπαδοπούλου, Β. Αραβαντινός, Δ. Κυριλλόπουλος,
ʼ. Καλογεροπούλου, Β. Ραφτοπούλου, Κ. Κουσούλης, Θ. Αραβάνης, Κ. Πισπιρίγκος, Δ. Μακρής, Τ. Κόμβου, Β. Αναγνωστοπούλου -
Σαρρή, Π. Μπραΐμη, Σύμβουλοι, Χρ. Ντουχάνης,
Φρ. Γιαννακού, Μ. Σταματοπούλου,
Πάρεδροι. Από τους ανωτέρω οι Σύμβουλοι ʼ. Καλογεροπούλου
και Π. Μπραΐμη καθώς και η Πάρεδρος Μ. Σταματοπούλου μετέχουν ως αναπληρωματικά μέλη, σύμφωνα με
το άρθρο 26 παρ. 2 του ν. 3719/2008. Γραμματέας η Μ. Παπασαράντη.
Για να δικάσει την
από 24 Σεπτεμβρίου 2012 αίτηση:
των: 1. σωματείου
με την επωνυμία «Σύλλογος Εργαζομένων της ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.», που εδρεύει στη
Θεσσαλονίκη, 2. ... και 10. ... οι οποίοι παρέστησαν με τον ίδιο πιο πάνω
δικηγόρο Κωνσταντίνο Χρυσόγονο, που τον διόρισαν με
πληρεξούσιο,
κατά των Υπουργών:
1. Οικονομικών, 2. Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας, Υποδομών, Μεταφορών και
Δικτύων, 3. Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής και 4. Εργασίας, Κοινωνικής
Ασφάλισης και Πρόνοιας, οι οποίοι παρέστησαν με τον Κωνσταντίνο Βαρδακαστάνη, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους,
και κατά της
παρεμβαίνουσας ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «ΤΑΜΕΙΟ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ
ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ Α.Ε.» (ΤΑΙΠΕΔ), που εδρεύει στην Αθήνα (Κολοκοτρώνη 1
και Σταδίου), η οποία παρέστη με τη δικηγόρο Ελένη Μπάιλα
(Α.Μ. 16064), που την διόρισε με πληρεξούσιο.
Η πιο πάνω αίτηση
εισάγεται στην Ολομέλεια του Δικαστηρίου, κατόπιν της από 31 Δεκεμβρίου 2012
πράξης του Προέδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας, λόγω της σπουδαιότητάς της,
σύμφωνα με τα άρθρα 14 παρ. 2 εδάφ. α, 20 και 21 του
Π.Δ. 18/1989.
Με την αίτηση αυτή
οι αιτούντες επιδιώκουν να ακυρωθεί η υπ αριθμ. 215/2012 (ΦΕΚ Β΄ 2316/10.8.2012) απόφαση της Διυπουργικής
Επιτροπής Αναδιαρθρώσεων και Αποκρατικοποιήσεων και κάθε άλλη σχετική πράξη ή
παράλειψη της Διοικήσεως.
Η εκδίκαση άρχισε
με την ανάγνωση της εκθέσεως του εισηγητή, Συμβούλου Κ. Πισπιρίγκου.
Κατόπιν το
δικαστήριο άκουσε το δικηγόρο των αιτούντων, ο οποίος ανέπτυξε και προφορικά
τους προβαλλόμενους λόγους ακυρώσεως και ζήτησε να γίνει δεκτή η αίτηση, την
πληρεξούσια της παρεμβαίνουσας εταιρείας και τον αντιπρόσωπο των Υπουργών, οι
οποίοι ζήτησαν την απόρριψή της.
Μετά τη δημόσια
συνεδρίαση το δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη σε αίθουσα του δικαστηρίου κ α ι
Α φ ο ύ μ ε λ έ τ η σ ε τ α
σ χ ε τ ι κ ά έ γ γ ρ α φ α
Σ κ έ φ θ η κ
ε κ α τ ά τ ο
Ν ό μ ο
1. Επειδή, για την
άσκηση της κρινομένης αιτήσεως κατεβλήθη το νόμιμο παράβολο (υπ
αριθμ. Α. 1288018, 3274201/2012 ειδικά γραμμάτια
παραβόλου).
2. Επειδή, με την
κρινόμενη αίτηση ζητείται η ακύρωση της αποφάσεως της Διυπουργικής Επιτροπής
Αναδιαρθρώσεων και Αποκρατικοποιήσεων 215/10.8.2012 (Β΄ 2316/10.8.2012), με την
οποία μεταβιβάζονται, χωρίς αντάλλαγμα, στην ανώνυμη εταιρεία «Ταμείο
Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (ΤΑΙΠΕΔ) Α.Ε.» τα δικαιώματα της
εταιρείας «ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.» για τη λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του
αυτοκινητόδρομου «Εγνατία Οδός», των παροδίων αυτού
εκτάσεων, δύο καθέτων προς τον εν λόγω
αυτοκινητόδρομο οδικών αξόνων και του «Κάθετου ʼξονα Α/Κ Χαλάστρας Μεθοριακού
Σταθμού Ευζώνων», μαζί με τα δικαιώματα : α) επιβολής και εισπράξεως διοδίων
τελών για τη χρήση του αυτοκινητόδρομου και των καθέτων αξόνων, β)
εκμεταλλεύσεως των υπαρχόντων και μελλοντικών «Σταθμών Εξυπηρέτησης
Αυτοκινητιστών», γ) κάθε νομίμου χρήσεως και εκμεταλλεύσεως του
αυτοκινητόδρομου, των καθέτων αξόνων και των παροδίων
αυτών εκτάσεων κατά τη διάρκεια συμβάσεως παραχωρήσεως σε τρίτο, την οποία
πρόκειται να συνάψει η εταιρεία ΤΑΙΠΕΔ
Α.Ε. Τέλος, μεταβιβάζονται και όλα τα υφιστάμενα και μελλοντικά δικαιώματα της
εταιρείας «ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.» και του Ελληνικού Δημοσίου που συνδέονται καθ
οιονδήποτε τρόπο με τον αυτοκινητόδρομο, τους κάθετους άξονες και τις παρόδιες
εκτάσεις αυτών.
3. Επειδή, ο
δικηγόρος, ο οποίος υπογράφει μόνος το δικόγραφο της κρινομένης αιτήσεως και
παρέστη στο ακροατήριο, ζήτησε και έλαβε προθεσμία μέχρι την 26.6.2013 για τη
νομιμοποίησή του από τους αιτούντες. Όμως, δεν προσκομίσθηκε εντός της
χορηγηθείσης προθεσμίας συμβολαιογραφική πράξη νομιμοποιήσεως του εν λόγω
δικηγόρου ως πληρεξουσίου ενός εκ των αιτούντων, του Σταύρου Ραπτοπούλου. Συνεπώς, η αίτηση πρέπει να απορριφθεί, ως
απαράδεκτη, καθ
ό μέρος ασκείται από τον εν λόγω αιτούντα, σύμφωνα με το άρθρο 27 παρ. 3 του π.δ. 18/1989, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 1 παρ. 13
του ν. 1968/1991 (Α΄ 150) και στη συνέχεια τροποποιήθηκε με το άρθρο 32 παρ. 1
του ν. 3772/2009 (Α΄ 112).
4. Επειδή, με έννομο
συμφέρον έχει ασκήσει παρέμβαση στη δίκη, ζητώντας την απόρριψη της κρινομένης
αιτήσεως, η ανώνυμη εταιρεία ΤΑΙΠΕΔ Α.Ε. Ο
ισχυρισμός του πληρεξουσίου δικηγόρου των αιτούντων, σύμφωνα με τον
οποίο η παρέμβαση είναι απαράδεκτη λόγω παραλείψεως κοινοποιήσεως του
δικογράφου της παρεμβάσεως στους αιτούντες κατά παράβαση του άρθρου 49 παρ. 2
του π.δ. 18/1989, είναι αβάσιμος. Τούτο, διότι
σύμφωνα με το άρθρο 18 παρ. 7 του π.δ. 18/1989 η
κοινοποίηση αυτή δεν επιβάλλεται όταν έχει παραλειφθεί ο διορισμός αντικλήτου, κατοικούντος στην Αθήνα, όπως προβλέπεται στην παράγραφο 3
του ίδιου άρθρου για την περίπτωση της μη υπογραφής του ενδίκου βοηθήματος από
δικηγόρο Αθηνών. Εν προκειμένω παρελείφθη ο ως άνω
διορισμός αντικλήτου με το δικόγραφο της κρινομένης αιτήσεως, αν και τούτο
υπογράφεται μόνον από δικηγόρο Θεσσαλονίκης, ενώ, εξ άλλου, οι αιτούντες που
νομιμοποίησαν τον ως άνω δικηγόρο, ως πληρεξούσιό τους, δεν έχουν δηλώσει έδρα
ή κατοικία στην Αθήνα ούτε έχουν διορίσει αντίκλητο με δήλωσή τους στη
Γραμματεία του Δικαστηρίου, όπως ηδύναντο σύμφωνα με
το άρθρο 18 παρ. 2 του π.δ. 18/1989.
5. Επειδή, οι
αποφάσεις της προβλεπομένης στο άρθρο 3 του ν. 3049/2002 (Α΄ 212) Διυπουργικής
Επιτροπής Αναδιαρθρώσεων και Αποκρατικοποιήσεων (ΔΕΑΑ), με τις οποίες
μεταβιβάζονται με ειδική διοικητική διαδικασία, σύμφωνα με το άρθρο 2 παρ. 4
και 5 του ν. 3986/2011 (Α΄ 152), από το Ελληνικό Δημόσιο στην ανώνυμη εταιρεία
ΤΑΙΠΕΔ Α.Ε., χωρίς αντάλλαγμα, στοιχεία της ιδιωτικής περιουσίας του Ελληνικού
Δημοσίου περιλαμβανόμενα στο «Πρόγραμμα Αποκρατικοποιήσεων 2011 2015» του ν. 3985/2011 (Α΄ 151), με σκοπό τη διάθεσή
τους σε επενδυτές για την άντληση δημοσίων εσόδων προοριζομένων αποκλειστικά
για την εξυπηρέτηση του δημοσίου χρέους, όπως είναι και η προσβαλλομένη
απόφαση, έχουν χαρακτήρα ατομικών διοικητικών πράξεων που υπόκεινται στον κατ
άρθρο 95 παρ. 1 α΄ του Συντάγματος ακυρωτικό έλεγχο
του Συμβουλίου της Επικρατείας (βλ. σκέψη 10 στις αποφάσεις 1902 3, 1906/2014 της Ολομελείας που εκδόθηκαν επί
υποθέσεων της ίδιας δικασίμου).
6. Επειδή, στην
αιτιολογική έκθεση του ν. 3985/2011 αναφέρονται σε σχέση με το «Πρόγραμμα
Αποκρατικοποιήσεων 2011 2015» του ν.
3985/2011, μεταξύ άλλων, τα εξής : «Εγνατία Οδός. Η Εγνατία Οδός, συνολικής
έκτασης 650 χλμ. περίπου, κατασκευάσθηκε ως δημόσιο
έργο, ενώ η εταιρία που έχει αναλάβει τη λειτουργία της έχει την ίδια επωνυμία
(ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.) και ανήκει κατά 100% στο Δημόσιο. Εντός του 2011 το Δημόσιο
θα παραχωρήσει τη λειτουργία, συντήρηση, καθώς και τα δικαιώματά του από τα
διόδια στον ιδιωτικό τομέα με σύμβαση παραχώρησης
Οι αντίστοιχες συναλλαγές θα διαμορφωθούν έως το 3ο
τρίμηνο του 2011 και αναμένεται να ολοκληρωθούν το 1ο τρίμηνο του 2012».
7. Επειδή, προς
θεμελίωση εννόμου συμφέροντος για την άσκηση της κρινομένης αιτήσεως το αιτούν
σωματείο «Σύλλογος Εργαζομένων της ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.»
προβάλλει ότι καταστατικός σκοπός του είναι «η μελέτη, προστασία και προαγωγή
των οικονομικών, επαγγελματικών, επιστημονικών και κοινωνικών συμφερόντων των
εργαζομένων της εταιρίας, καθώς και η υποστήριξη των διεκδικήσεών τους με τη
συνακόλουθη κατοχύρωση των κατακτήσεών τους». Οι λοιποί αιτούντες προβάλλουν
ότι είναι εργαζόμενοι στην εταιρεία ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε. «και, άρα, δανειστές αυτής» που ζητούν
την ακύρωση της προσβαλλομένης αποφάσεως «λόγω της βλαπτικής μεταβολής της
εργασιακής κατάστασης του συνόλου των εργαζομένων της εταιρείας και της
επαπειλούμενης κατάργησης θέσεων εργασίας εξ αιτίας της απώλειας του
σημαντικότερου αντικειμένου της εταιρείας σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα που ταυτόχρονα αποστερεί την
εταιρεία από τη μοναδική αυτόφωτη πηγή εσόδων που εξασφαλίζει την οικονομική
της βιωσιμότητα».
8. Επειδή, σύμφωνα
με το άρθρο 47 παρ. 1 του π.δ. 18/1989 (Α΄ 8), το
έννομο συμφέρον νομικού προσώπου για την προσβολή διοικητικής πράξεως με αίτηση
ακυρώσεως κρίνεται, κυρίως, επί τη βάσει του σκοπού του νομικού προσώπου και
του περιεχομένου της πράξεως (ΣτΕ 1212/2010 Ολομ., 1620/1988 Ολομ.). Εν
προκειμένω, από το καταστατικό του αιτούντος σωματείου δεν προκύπτει, πάντως, η
ύπαρξη σκοπού συναρτωμένου με την ανάπτυξη της
εταιρείας «ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.». ʼλλωστε, η αποξένωση του Ελληνικού Δημοσίου από τα
περιουσιακά στοιχεία, τα οποία μεταβιβάζονται με την προσβαλλόμενη απόφαση της
ΔΕΑΑ στην εταιρεία ΤΑΙΠΕΔ Α.Ε., δεν συνεπάγεται κατάργηση θέσεων εργασίας στην
εταιρεία «ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.», στην οποία, όπως συνομολογούν οι αιτούντες, έχουν
ήδη ανατεθεί «έργα που εκτείνονται στο σύνολο του ελλαδικού χώρου» [σύμφωνα με
το άρθρο 17 του ν. 3213/2002 (Α΄ 308) έχουν ανατεθεί στην εταιρεία, με σχετικές
υπουργικές αποφάσεις, έργα και μελέτες στις Περιφέρειες Δυτικής Μακεδονίας,
Κεντρικής Μακεδονίας, Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης, Βορείου
Αιγαίου, Νοτίου Αιγαίου και Ιονίων Νήσων]. Τέλος, για την εκδήλωση
ενδιαφέροντος προς ανάπτυξη των δραστηριοτήτων της εταιρείας «ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ
Α.Ε.» και για την επιδίωξη, συναφώς, παροχής δικαστικής προστασίας
νομιμοποιούνται τα καταστατικά όργανα της εταιρείας και όχι οι εργαζόμενοι,
είτε ατομικώς είτε συλλογικώς (ΣτΕ 3324/1995, Ολομ.). Συνεπώς, απαραδέκτως
ασκούν την κρινόμενη αίτηση οι αιτούντες, ελλείψει εννόμου συμφέροντος. Αν και
κατά τη γνώμη του Προέδρου του Δικαστηρίου και των Συμβούλων Ι. Μαντζουράνη, Αικ. Χριστοφορίδου, Γ. Ποταμιά, Μ. Σταματελάτου,
Μ. Παπαδοπούλου, Θ. Αραβάνη, Δ. Μακρή, Τ. Κόμβου και
Β. Αναγνωστοπούλου Σαρρή, με τους
οποίους συντάχθηκε η Πάρεδρος Φ. Γιαννακού, οι
εργαζόμενοι σε ανώνυμη εταιρεία που ανήκει στο Ελληνικό Δημόσιο έχουν έννομο
συμφέρον να επιδιώκουν και δικαστικώς αφ ενός τη
διατήρηση του status της εταιρείας ως δημοσίας
επιχειρήσεως και αφ
ετέρου την ανάπτυξη των δραστηριοτήτων και την επίτευξη των σκοπών που
προβλέπονται στο καταστατικό της. Συνεπώς, κατά τη γνώμη αυτή, θεμελιώνεται
έννομο συμφέρον για την άσκηση της κρινομένης αιτήσεως στην ιδιότητα του
εργαζομένου στην εταιρεία «ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.».
9. Επειδή, σύμφωνα
με τα εκτεθέντα, η κρινόμενη αίτηση πρέπει να απορριφθεί, ως απαράδεκτη,
ελλείψει εννόμου συμφέροντος των αιτούντων. Απορριπτομένης
δε της αιτήσεως, πρέπει να γίνει δεκτή η παρέμβαση.
Διά ταύτα
Απορρίπτει την
αίτηση.
Διατάσσει την
κατάπτωση του παραβόλου.
Δέχεται την
παρέμβαση.
Επιβάλλει στους
αιτούντες, συμμέτρως, τα ποσά των τετρακοσίων εξήντα (460) ευρώ ως δικαστική
δαπάνη του Ελληνικού Δημοσίου και των εξακοσίων σαράντα (640) ευρώ ως δικαστική
δαπάνη της παρεμβαίνουσας εταιρείας ΤΑΙΠΕΔ Α.Ε.
Η διάσκεψη έγινε
στην Αθήνα στις 18 Οκτωβρίου 2013.
Ο Προεδρεύων
Αντιπρόεδρος Η
Γραμματέας
Σωτ. Αλ.
Ρίζος Μ. Παπασαράντη
και η απόφαση
δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση της 12ης Ιουνίου 2014.
Ο Πρόεδρος Η Γραμματέας
Σωτ. Αλ.
Ρίζος Μ. Παπασαράντη